Kwaliteit van counseling over prenatale screening op aangeboren aandoeningen

Het perspectief van de cliënt

Geplaatst op

Onderzoek van Martin et al (2013; uitgevoerd in 2010/2011) en Gitsels et al. (2015) onder cliënten van verloskundigen geeft aanwijzingen dat de kwaliteit van de counseling over prenatale screening op down-, edwards- en patausyndroom en structurele afwijkingen in Nederland, vanuit het perspectief van de cliënt, ruimte voor verbetering biedt.

De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft het grote belang van optimaliseren van counseling over prenatale screening op aangeboren afwijkingen onderstreept (2016), met name om ervoor te zorgen dat beter tegemoet gekomen wordt aan de behoeften van cliënten betreffende een geïnformeerde keuze. Een geïnformeerde keuze over al dan niet deelnemen aan prenatale screening is een basisbeginsel van het programma prenatale screening. Zowel kennis als counselingsvaardigheden van counselors dienen verbeterd te worden om dit basisbeginsel veilig te stellen. Daarom stelt het RIVM-CvB sinds april 2017 aanvullende eisen aan de Continuing Professional Education (CPE) van counselors en aan de randvoorwaarden waarbinnen counseling plaatsvindt. Counselors dienen zich eens in de twee jaar zowel inhoudelijk als qua counselingsvaardigheden bij te scholen en worden eens in de twee jaar getoetst op deze twee aspecten. Counselors dienen counseling aan te bieden in een apart consult, los van de intake met een beschikbare tijdsduur van ca. 30 minuten waarbij in principe zowel de screening op down-, edwards- en patausyndroom als de screening op structurele afwijkingen besproken wordt. Het minimumaantal counselingsgesprekken dat een counselor per jaar dient te voeren is gesteld op 50.

De RIVM-projectgroep ‘Kwaliteit counseling’ heeft de aanbeveling gedaan om evaluatieonderzoek te doen naar cliënt-ervaringen met de counseling prenatale screening voorafgaand aan de implementatie van genoemde kwaliteitseisen en na afloop ervan.

Doel

Het doel van voorliggend onderzoek is vanuit cliënten perspectief het effect van de aangepaste kwaliteitseisen voor counselors op de kwaliteit van counseling over prenatale screening te meten.

Vraagstelling/hypothese

Hoofd onderzoeksvragen:

  • Welke behoeften hebben cliënten (zwangeren en partners) aangaande counseling voor prenatale screening?
  • In hoeverre komen counselors aan deze behoeften van cliënten tegemoet?
  • In hoeverre verschillen de uitkomsten op bovengenoemde vragen in 2010/2011 (kwaliteitseisen zijn nog niet ingevoerd), begin 2018 (de nieuwe kwaliteitseisen zijn ten dele door counselors geïmplementeerd) en halverwege 2019 (alle kwaliteitseisen zijn door counselors geïmplementeerd)?

Relevantie

Vanuit de praktijk komen er sinds enkele jaren regelmatig geluiden naar boven dat de counseling over prenatale screening op aangeboren afwijkingen voor verbetering vatbaar is. Geluiden behelzen onder meer het volgende: Cliënten blijken zich veelal niet bewust van het feit dat deelname aan het Structureel Echoscopisch Onderzoek een keuze betreft, bij de testafname blijken cliënten niet altijd te weten waarvoor de screening waaraan ze deel gaan nemen dient, een aantal cliënten blijkt verrast als na een gunstige screeningsuitkomst (geen aanwijzing voor een afwijking gevonden) toch een kindje met een afwijking geboren wordt. Tot slot zijn er aanwijzingen dat de uptake van prenatale screening niet alleen samenhangt met cliëntkarakteristieken maar ook met de wijze waarop gecounseld wordt. Er is reeds onderzoek gedaan dat bovenstaande bevestigd. De snelle technologische, medische en beleidsmatige veranderingen in het veld van de prenatale screening op aangeboren afwijkingen vragen om een herijking van de kwaliteit van de counseling over prenatale screening vanuit het perspectief van de cliënt. Op basis hiervan kan gekeken worden hoe verbetermaatregelen zodanig ingezet kunnen worden dat zij de cliënt dienen.

Begeleider(s)

Dr. J. Henrichs

Uitvoerder(s)

Drs. L. Martin

Partners

RIVM-CvB: https://www.rivm.nl/rivm/organisatie/centrum-voor-bevolkingsonderzoek
Amsterdam UMC Midwifery Science: https://www.vumc.nl/over-vumc.htm

Financiers

RIVM-CvB

Contactpersonen

Drs. L. Martin

Periode

Juni 2018 – dec 2019



Log in / Registreer