Organisatie van verloskundige zorg

Geplaatst op

Het promotieonderzoek focust op de organisatie van verloskundige zorg in Nederland. Ten tijde van het onderzoek kent de zorg een echelonsysteem, waarbij de eerstelijns verloskundige een zelfstandige medische professional is.

De hoge werktevredenheid laat zien dat verloskundigen houden van hun werk in het huidige Nederlandse echelonsysteem. Een eerstelijns verloskundige verwoordde het als: “de voldoening die het eigenlijk werk me geeft”. Ondanks onzekerheden over de toekomst van de verloskundige zorg, is de meerderheid van de verloskundigen van plan om te blijven werken in de eerste lijn. ‘Werktevredenheid’ is hierbij een belangrijke voorspeller.

Aan de andere kant ervaren verloskundigen  een hoge werkdruk. Eerstelijns verloskundigen werken in 2010 gemiddeld meer uren dan in 2001 en 2004, en besteden deze extra uren in toenemende mate aan niet-cliënt-gebonden werkzaamheden, wat de respondenten soms zelf benoemen als “rompslomp” en “organisatorisch gedoe”.  Hoewel de taken die buiten de directe cliëntenzorg vallen, zoals administratieve taken en vergaderingen, essentiële onderdelen van het werk zijn, kan het nodig zijn de balans tussen deze activiteiten en de directe cliëntenzorg te herijken. Het contact met niet-artsen (klinisch verloskundigen en kraamzorg(aanbieders) wordt hoger gewaardeerd dan het contact met artsen (huisartsen, gynaecologen en kinderartsen).

Respectvolle communicatie, gedeelde informatie en activiteiten zijn ondermeer essentiële aspecten die van belang zijn voor succesvolle samenwerking in de verloskundige praktijk. ‘Cliëntgerichte zorg’ en ‘het behoud van de fysiologische benadering van zwangerschap en geboorte’ moeten blijven behouden in welke organisatievorm dan ook, volgens de onderzochte verloskundigen (in opleiding).

Doel

Het proefschrift gaat in op de organisatie van verloskundige zorg in Nederland vanuit de invalshoek van (toekomstige) eerstelijns verloskundigen en de gezichtspunten ten aanzien van vernieuwingen in de zorg. Er is gebruik gemaakt van de DELIVER studie.

Warmelink heeft gebruik gemaakt van gegevens van de DELIVER studie onder 108 eerstelijns verloskundigen en 319 eerstelijns verloskundige praktijken. Daarnaast zijn 18 verloskunde studenten geïnterviewd.

Vraagstelling/hypothese

  • Zijn eerstelijns verloskundigen tevreden over hun werk, en waar zijn ze (on)tevreden over?
  • Wat zijn hun carrièreplannen voor de nabije toekomst. Overwegen ze om een andere baan te gaan zoeken (vergeleken met 2001-2004)?
  • Hoeveel uren werken ze per week, en waar besteden ze die uren aan (vergeleken met 2001-2004)?
  • Hoe evalueren eerstelijns verloskundige de samenwerking met andere zorgverleners?
  • Hoe kijken studenten aan tegen het huidige organisatiemodel en tegen mogelijke veranderingen?

Relevantie

Het proefschrift beschrijft het (vaak onzichtbare) werk van de eerstelijns verloskundigen in Nederland. We willen bijdragen aan een verbetering van de kwaliteit en de organisatie van de verloskundige zorg met de focus op de positie van ‘midwife-led-care’ binnen het systeem. Deze informatie is belangrijk, niet alleen voor Nederland, maar ook voor andere landen waar ‘midwife-led-care’ en thuisbevalling juist steeds meer worden aangemoedigd en waar de verloskundige zorg wordt gereorganiseerd. Een relatie wordt gelegd met het verloskundige onderwijs en onderzoek waarbij ervaringen van (toekomstige) beroepsbeoefenaren worden erkend en meegenomen in het beleid ten aanzien van zwangerschap en geboorte.

Conclusies

Warmelink adviseert om eerstelijns verloskundigen een centrale rol te laten spelen in het coördineren en integreren van de geboortezorg, vanwege de functies van een eerstelijner: laagdrempelig, mensgericht, aanpak dichtbij huis en de fysiologische benadering van zwangerschap en geboorte. Naast het huidige echelon systeem en naast de voorgestelde integratie tussen 1e en 2e lijn, kunnen ook andere organisatievormen overwogen worden, zoals samenwerking binnen de 1e lijn, het aanbieden van groepsconsulten of eerstelijns verloskundigen medium-risk zwangerschap en bevallingen laten begeleiden.

Verder pleit Warmelink ervoor om de invalshoeken en voorkeuren van álle belanghebbenden, inclusief verloskundigen, studenten verloskunde en cliënten, mee te nemen in de discussie hoe de organisatie van verloskundige zorg zich gaat ontwikkelen in Nederland.

 

Begeleider(s)

Het promotieonderzoek is begeleid door Prof. dr. E.K. Hutton en dr. T.P. de Cock van Midwifery Science van de VU en dr. T.A. Wiegers van NIVEL.

Uitvoerder(s)

Dr(s). J.C. Warmelink, promovendus Midwifery Science, docent Verloskunde Academie Groningen

Financiers

Dit promotieonderzoek is gefinancierd door de Academie Verloskunde Amsterdam Groningen (AVAG)

Contactpersonen

Drs. J.C. Warmelink

Periode

Begin: september 2011

Eind: december 2016


Publicaties

Gepubliceerd

  1. Warmelink JC, Hoijtink K, Noppers M, Wiegers TA, de Cock TP, Klomp GMR, Hutton EK. An explorative study of factors contributing to the job satisfaction of primary care midwives. 2015 Apr;31(4):482-8; TvV 3:28-31.
  2. Warmelink JC, Wiegers TA, de Cock TP, Spelten ER, Hutton EK. Career plans of primary care midwives in the Netherlands and their intention to leave the current job. Hum Resour Health.2015 May 10;13(1):29.
  3. Wiegers TA, Warmelink JC, Spelten ER, Klomp GMT, Hutton EK.  Workload of primary care midwives in 2010.  Midwifery. 2014 Sep;30(9):991-7.
  4. Warmelink JC, de Cock TP, Wiegers TA, Hutton EK. Collaboration of midwives in primary care midwifery practices with other maternity care providers. Midwifery. 2017 55: 45-52
  5. Warmelink JC, de Cock TP, Combee Y, Rongen M, Wiegers TA, Hutton EK. Student midwives’ perceptions on the organisation of midwifery care and alternative maternity care models in the Netherlands – a qualitative study. BMC Pregnancy & Childbirth. 2017 Jan 11;17(1):24. doi: 10.1186/s12884- 016-1185-4.
  6. Warmelink JC. The organisation of midwifery care in the Netherlands; thesis. 2017. Amsterdam: VU Amsterdam, the Netherlands


Log in / Registreer